Tefakkuh Okulu

Risale ve Pırlanta Metinleriyle Mantık Bilimine Giriş

Kurs Tarihi:
11 Eylül – 16 Ekim 2024 / 6 Kasım – 11 Aralık 2024 / 8 Ocak – 12 Şubat 2025

Bu program doğru düşünme yöntemlerini öğrenmek isteyenler için hazırlanmış bir ders olup Risale ve Pırlanta metinlerinden aldığı örnek metinlerle mantığın temel kurallarını öğretmeyi amaçlayan bir derstir.

Bağış Yap

Programın Tanımı

1

Mantığa düşünmenin gramer kuralları denilebilir. Gramer kuralları bilinmeden doğru okuma ve yazma yapılamayacağı gibi mantık kuralları bilinmeden de doğru düşünme gerçekleştirilemez. Bu sebeple medrese eğitiminde mantığa çok önem verilmiş ve her öğrencinin bu ilmi hakkıyla öğrenmesi amaçlanmıştır. Hazreti Bediüzzaman’ın da Arapça olarak kaleme alınmış Talikat ve Kızıl Îcaz adında iki mantık eseri bulunmaktadır. Bu seminerimiz İslam Medrese geleneğinin önemli bir umdesini ve Bediüzzaman Hazretlerinin medrese müfredatının bir bölümünü ihya etmeye yönelik bir çabadır.

İslami ilimlerde ve özellikle de fıkıh alanında mantık ilminin yeri çok önemlidir. İmam Gazzali Hazretleri ‘Mantığı bilmeyenin ilmine itibar edilmeyeceğini,’ söylerken bu ilmin metodolojik yönünü vurgulamış ve onun matematik gibi diğer bütün ilimler tarafından kullanılan vazgeçilmez bir alet ilmi olduğunun altını çizmiştir. Seminerimiz düşünsel uğraşılarımızın ve ilmî gayretlerimizin muteber sonuçlar vermesini sağlama yönelik bir gayret olarak da görülebilir.

2

3

Risale-i Nur eserlerinde ve Fethullah Gülen Hocaefendi’nin kitaplarında mantık kavramları sıklıkla kullanılmaktadır. Bediüzzaman Hazretleri ‘küllî ve cüz’î’ gibi mantık ilmine ait kavramlarla itikadi pekçok meseleyi hallettiğini ifade etmektedir. Nitekim Kızıl Îcaz adındaki eserinde bahsedilen mantık konularının Risale-i Nur’la bağlanmasını arzu etmiştir. Mantık ilmi sadece kavramlar değil, aynı zamanda metodoloji de öğretir. Bu metotlar hem Risale-i Nur’da hem de Pırlanta eserlerde arka planda işletilmektedir. Seminerimiz böylesi Risale ve Pırlanta metinlerini çok daha iyi anlamanızı sağlayacaktır.

Mantık dersleri bir merdiveni andırırlar. Bir merdivenin bütün basamaklarını tırmanmayan sadece yorulmuş olur. Mantık hem kararlılık, hem de bol egzersiz isteyen bir ilimdir. Derslerimizde öğrencilerimizin en aşina oldukları Risale ve Pırlanta metinleri kullanılarak mantık ilminin eğitimi kolay ve eğlenceli hale getirilecektir. Bu dersler hem teorik hem de pratik uygulamalarla katılımcıların düşünme mekanizmalarını tanımalarına ve düşünürken hata yapmamalarına yardımcı olacaktır.

4

5

Toplam 18 hafta sürecek olan Risale ve Pırlanta Metinleriyle Mantık Bilimine Giriş dersinde her hafta PowerPoint sunumları eşliğinde iki saatlik ders yapılır. Öğrenciler öncelikle Risale ve Pırlantalardan bir metin verilerek bu metindeki mantık ilmi unsurlarını tespit etmeye ve bunların nasıl işlediğini öğrenmeye davet edilirler. Derslerde maksimum interaktivite sağlanmaya çalışılacaktır.

Risale ve Pırlanta Metinleriyle Mantık Bilimine Giriş derslerinin önemli bir avantajı da Kerim Balcı ve Deniz Yolcu hocalarımızın yapacakları etüt çalışmalarıdır. Bu çalışmalarda öğrenciler Prof. Dr. Abdullah Demir Hocamızdan öğrendiklerini farklı metinler ve örneklerle pekiştirecek, yer yer Bediüzzaman’ın Arapça mantık eserlerinden pasajlar okuyarak bilgilerini fıtratlarına mal etmeye çalışacaklardır.

6

Kazanımlarınız

Risale-i Nur’da ve Fethullah Gülen Hocaefendi'nin eserlerinde geçen mantık terimlerini ve ispat yöntemlerini anlayacak ve onlara farklı bir perspektiften bakma imkânına sahip olacaksınız.

İslami ilimlerin yanı sıra tüm bilim dallarındaki mantıksal yapıyı kavrayacaksınız.

Geleneksel mantık kaynaklarındaki bilgileri edinecek ve araştırma tekniklerini öğreneceksiniz.

Önermeler arası ilişkileri kavrayacak, formel kıyasları (mantık kurallarına dayalı çıkarımlar yapma) ve türlerini öğrenerek yeni kıyaslar kurabileceksiniz.

İnformel kıyasları (günlük dilde yapılan mantıksal çıkarımları) ve sembolik mantığın temellerini kavrayacaksınız.

Basit argümanların sembolleştirilmesi ve onların denetlenmesini öğreneceksiniz.

Mantığın felsefe bilimindeki kullanım yöntemlerinden haberdar olacaksınız.

Doğru düşünme mekanizmalarını geliştirerek, bilişim çağında eleştirel düşünme ve mantıklı karar verme becerilerinizi güçlendireceksiniz.

Ders Gün ve Saatleri

Risale ve Pırlanta Metinleriyle Mantık Bilimine Giriş programı her biri altışar haftadan oluşan üç dönemde icra edilir. Derslerin tamamı Çarşamba günleri New York saatiyle 8.00 am – 10.00 am saatleri arasında yapılır. Haftalık Takvim başlığı altında yer alan detaylı kurs müfredatında ders takvimini görebilirsiniz.

1. Dönem

11 Eylül – 16 Ekim 2024

2. Dönem

6 Kasım – 11 Aralık 2024

3. Dönem

8 Ocak – 12 Şubat 2025

Ders Günleri

Çarşamba Günleri

Ders Saati

New York saatiyle 8 am - 10 am

Yaşadığınız ülkenin saat dilimiyle belirtilen saat dilimleri arasındaki farkı bulmak için burayı tıklayabilir, ayrıca listeye kendi bulunduğunuz şehri de ekleyebilirsiniz.

Haftalık Takvim

1. Dönem:
11 Eylül – 16 Ekim 2024

1. HAFTA

11 Eylül 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): MANTIK İLMİNİN TANIMI, FAYDASI VE HÜKMÜ

  • Mantığın düşünce karşısındaki konumunun gramerin dil karşısındaki konumuna benzediği
  • Mantık ilminin kurallarına riayetin düşünceyi hatadan arındırdığı
  • Mantık İlminin Öğrenilmesi Konusunda Farklı Konumlar
  • Bediüzzaman Hazretleri ve Hocaefendi’nin Mantık İlmi ve Eğitimi Konusundaki Görüşleri
  • Bediüzzaman’ın Kızıl Îcaz’ın konularının Risale-i Nur ile bağlanmasını istemesinin hikmeti

2. HAFTA

18 Eylül 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): MANTIK İLMİNİN TARİHİ, ÜSTADLARI VE İLKELERİ

  • Antik Yunan ve Mantık İlminin Kuruluşu
  • Forfiryus ve İsaguci Geleneğinin Ortaya Çıkışı
  • Meşşaî ve Revâki Mantık Gelenekleri
  • Bediüzzaman’ın Mantık Üstatları: Esirüddin Ebheri, Abdurrahman Ahderi, İsmail Gelenbevî
  • Mantık İlminin İlkeleri

3. HAFTA

25 Eylül 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): MANTIK İLMİNİN MEVZULARI

  • Mantık ve Gerçeklik İlişkisi
  • Mantığın Formel (Sûrî) Olması Ne Demek? Mantık ilmiyle iştigalin cevazı neden sûrî olmasına bağlanmıştır?
  • İslam Mantıkçılarının Yunan Mantığından ‘kategoriler’ bahsini çıkarmasının nedeni nedir?
  • Hazreti Bediüzzaman’ın ilmin tanımını verirken kategorileri kullanması Aristo çizgisine geri dönüşü mü ifade ediyor?

4. HAFTA

2 Ekim 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): İSLAM MANTIKÇILARININ MANTIĞA EKLEDİĞİ BAHİSLER

  • Elfaz Bahsi ve Bazı Mantık Eserlerinde Mecaz ve Kinaye gibi söz sanatlarının incelenme sebebi
  • Delâlet Bahsi: Tetabuk, İltizam ve Tazammun
  • Lüzum Bahsi: Lüzum-u Beyyin ve Ehas Manada Lüzum-u Beyyin
  • Kavramlar Arasında Nisbetler Bahsi
  • Nisbetlerin Risale-i Nur ve Pırlantalarda Kullanılış Şekilleri

5. HAFTA

9 Ekim 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): KAVRAMLAR MANTIĞINA GİRİŞ (MEBADİ-İ TASAVVURAT)

  • Müfred ve Mürekkep Kavramlar; Müfredlerden Küllî ve Cüz’îler
  • Beş Tümel (Külliyât-ı Hamse): Cins, Tür, Fasıl, Araz, Hassa
  • Zâtî ve Arazî Küllîler
  • Bediüzzaman’ın Küllî ve Cüz’î Kavramlarıyla Akaide Ait Meseleleri Halli

6. HAFTA

16 Ekim 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): KAVRAMLAR MANTIĞININ MAKSADI: TANIMLAR

  • Hadd ve Resim Kavramları
  • Hadd-i Tammın Zorlukları
  • Allah’ın Ancak Resm-i Nakısıyla Tarif Edilebilmesinin Sebepleri
  • Mantıkçıların Tanımın Sihhati İçin Koyduğu Ölçüler
  • Kalbin Zümrüt Tepeleri’nde Hocaefendi’nin Kullandığı Tanım Metodu

2. Dönem:
6 Kasım – 11 Aralık 2024

1. HAFTA

6 Kasım 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): HÜKÜMLER MANTIĞINA GİRİŞ: ÖNERMELER (KAZİYELER)

  • Yüklemli ve Şartlı Önermeler
  • Yüklemli ve Şartlı Önermelerin Şubeleri
  • Önermelerin Cüz’î ve Küllî, Olumlu ve Olumsuz Olmaları
  • Doğruluk Değerlerine Göre Önermelerin Tasnifi

2. HAFTA

13 Kasım 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): ÖNERMELER ARASINDAKİ NİSPETLER VE HÜKÜMLERİ

  • Birbirinin Aksi Olan Önermeler
  • Birbirinin Nakîzi Olan Önermeler
  • Düz ve Ters Döndürme
  • Maduleler ve Müveccehat
  • Bediüzzaman’ın Akis ve Nakîz Üzerine Bulmacaları

3. HAFTA

20 Kasım 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): AKIL YÜRÜTME TÜRLERİ

  • Tümevarım, Tümdengelim ve Benzetme
  • Tümdengelimin Kısıtlamaları ve Klasik Mantığa Yapılan Eleştiriler
  • Risale-i Nur’dan Tümevarım, Tümdengelim ve Benzetme Örnekleri

4. HAFTA

27 Kasım 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): KIYAS VE KIYASIN UNSUR VE ŞARTLARI

  • Kıyasın Tanımı
  • Kıyasın Unsurları
  • İstisnai ve İktirani Kıyaslar ve bu Kıyasların Netice Vermelerinin Şartları

5. HAFTA

4 Aralık 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): KIYASIN ŞEKİL VE DARBLARI

  • Kıyasın Dört Şekli ve Şekillerin Darbları
  • Netice Veren ve Vermeyen Kıyaslar
  • Hulf Kıyası

6. HAFTA

11 Aralık 2024 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): MANTIK FIKIH İLİŞKİSİ VE KIYAS-I FIKHÎ

  • Mantık olmadan nahiv üzerine fıkıh yapmanın imkanları
  • Mantıkî Kıyasla Fıkhî Kıyasın Benzerlik ve Farkları
  • Mantıkî Kıyasta Bürhan, Fıkhî Kıyasta Zann-ı Galip Arandığı

3. Dönem:
8 Ocak – 12 Şubat 2024

1. HAFTA

8 Ocak 2025 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): BENZETME (ANALOJİ – TEMSİLÎ KIYAS)

  • Temsilî Kıyasın Yakîn Sağlayıp Sağlamadığı
  • Bediüzzaman’ın Birinci Şeklin Birinci Darbından Daha Kuvvetli Dediği Kıyas-ı Temsilî Türü
  • Temsilî Kıyasın özel bir türü olarak Şebeh Kıyası ve Risale-i Nur’da Şebeh Kıyasının Kader, Haşrin İspatı, Alem-i Mana ve Melaikeye Bakan Meselelerde Kullanılması

2. HAFTA

15 Ocak 2025 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): TÜMEVARIM (İSTİKRÂ) VE MODERN MANTIK

  • Tam ve Eksik Tümevarım ve Tam Tümevarımın Ancak Kısıtlı Sayısı Olan Kümeler İçin Mümkün Olduğu
  • Tümevarım Kullanan Bilimler
  • Risale-i Nur’dan Tümevarım Örnekleri

3. HAFTA

22 Ocak 2025 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): SEMBOLİK MANTIĞA GİRİŞ

  • Kavramların Tanım Zorluğundan Kaçış ve Matematiksel Mantık
  • Sembolik Mantık ile Klasik Mantık Arasındaki Örtüşme
  • Risale-i Nur’daki Bazı Kıyasların Sembolik Mantıkla Gösterilmesi

4. HAFTA

28 Ocak 2025 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): MANTIK YANLIŞLARI

  • Kıyasın Maddesi, Formu ve Her İkisi Açısından Yapılan Mantık Hataları
  • Devir
  • Müsadere Ale’l-Matlub
  • Sofistik Deliller

5. HAFTA

5 Şubat 2025 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): MANTIK UYGULAMALARINDAN BEŞ SANAT

  • Bürhan, Cedel, Hitabet, Şiir ve Safsata
  • Bediüzzaman’ın Cedel Sanatını Kullandığı Durumlar
  • Risale-i Nur’da Muhayyelattan Oluşan Kıyaslarla Yazılmış Şiirlere Örnekler

6. HAFTA

12 Şubat 2025 Çarşamba (8:00am-10:00am EST): MANTIK UYGULAMALARI

  • Mantıksal Devreler ve Bilgisayarların İşletim Sistemleri
  • Bulanık Mantık ve Çok Değerli Mantık
  • Yapay Zekanın Mantığı

Kayıt Ol

Toplam $300 olan kurs ücretinde ödeme kolaylığı sağlamak için kredi kartına 3 taksit imkanı bulunmaktadır. Ayrıca PayPal ve bulunduğunuz ülkeye göre banka kartıyla ödeme yapmanız da mümkün.

Risale ve Pırlanta Metinleriyle Mantık Bilimine Giriş

Aylık

$100

(3 taksitle toplam $300)

Burs Başvurusunda Bulunmak için Tıklayın!

Ödeme imkanınız yoksa veya kısıtlıysa Respect Graduate School'un burs hizmetinden yararlanabilirsiniz. Sınırlı sayıdaki başvurunun kabulü bütçemizin yeterliliği ölçüsünde ve heyetimizin kararıyla gerçekleşecektir.

Burs Vermek için Tıklayın!

Programımıza dünyanın çeşitli yerlerinden katılmak isteyen, fakat maddi anlamda ciddi sıkıntılar yaşayan kardeşlerimiz var. Bağışlarınızla destek olabilir ve özel notunuzla bağışınızın hangi amaç için kullanılacağını belirtebilirsiniz.

Öğretim Görevlisi

1970 yılında Havza’nın Aslançayır Köyü’nde doğdu. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi (1995) mezunu olan yazar aynı üniversitede “Tophane Mahkemesi 7 Numaralı Şer’iye Sicil Defteri’nin İncelenmesi” isimli yüksek lisans teziyle bilim uzmanı (1998), “Ebussuud Efendi’nin Osmanlı Hukukundaki Yeri” adlı çalışmasıyla doktor oldu (2004). Askerliğini Kara Harp Okulu’nda hukuk öğretim elemanı olarak tamamladı. Evli ve iki çocuğu olan yazar, M.Ü. Hukuk Fakültesi’nde (1997-2009), Dicle Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde (2009-2011) ve Zirve Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde (2011-2016) yılları arasında Hukuk Tarihi öğretim üyesi olarak çalıştı. İslam ve Osmanlı hukuku hakkında çok sayıda kitapları ve makaleleri bulunmaktadır.
Prof. Dr. Abdullah Demir

İletişime Geç

Programlarımız veya kayıtlar hakkında yardıma mı ihtiyacınız var? Bizimle iletişime geçin.

Respect Graduate School
Dünya standartlarında bir İslam Üniversitesini birlikte kurmak için
Şimdi Bağış Yapın!