Respect İslam Okulu

İslam Tarihinde Dini Akımlar: Gelenekçilik

Kurs Tarihi: 4 Kasım – 9 Aralık 2024

İslam tarihi boyunca sosyal hayatı şekillendirmiş dini hareketlerin düşünsel arka planını tanıyacağınız bu kursta gelenekçilik ve onun alt bileşenleri olan hadis temelli Selefi gelenekçilik, fıkıh temelli medrese gelenekçiliği ve tasavvuf temelli tarikat gelenekçiliği ele alınacaktır.

Respect İslam Okulu

İslam Tarihinde Dini Akımlar: Gelenekçilik

Kurs Tarihi: 4 Kasım – 9 Aralık 2024

İslam tarihi boyunca sosyal hayatı şekillendirmiş dini hareketlerin düşünsel arka planını tanıyacağınız bu kursta gelenekçilik ve onun alt bileşenleri olan hadis temelli Selefi gelenekçilik, fıkıh temelli medrese gelenekçiliği ve tasavvuf temelli tarikat gelenekçiliği ele alınacaktır.

Bağış Yap

Programın Tanımı

1

İslam tarihinde teşekkül eden zihniyetlerin gelişimi tetkik edildiğinde hicri ikinci asırdan itibaren dini, siyasi ve sosyo-kültürel şartların zorlaması ile İslam’ı anlama ve yorumlama biçimi olarak üst iki zihniyetin oluşmaya başladığı söyleyebilir.  Kurucu zihniyet olarak ele alabileceğimiz bu düşünce biçimleri, edindikleri dini, siyasi görüşleri ve sosyal hayatta sergiledikleri pratikleri ile günümüzü etkileyecek şekilde Müslümanların hayatında derin izler bırakmışlardır. Başlangıçta ashab-ı rey ve ashab-ı hadis olarak isimlendirilen bu iki ekolden hadis taraftarları (ashab-ı hadis) fıkıhta katı hadisçi bir anlayışın temsilcisi olarak tanınırken rey taraftarları olarak bilinen diğer ekol de (ashab-ı rey) katı reyciliğin mümesilleri olarak bilindi.

Osmanlı Devleti’nin yıkılışa sürüklendiği süreçte, Müslümanlar topraklarını kaybetmeye, sömürgeleşmeye ve Batılı toplumlara avantaj sağlayan antlaşmaları imzalamaya mecbur kaldılar. Batı karşısında özellikle teknolojik alanda yaşanan yenilgi İslam coğrafyasında farklı travmaların oluşmasına neden oldu. Siyasal krizlerin ötesinde gelişen buhranlara çözüm adına üç farklı anlayış kendisini gösterdi. Bu anlayışları gelenekçi, ıslahatçı ve modernist başlıkları altında toplamak mümkündür. Yaşanan siyasi, ekonomik ve dini buhran sürecinde bazı düşünce adamları geleneğe olan öz güvenlerini ifade ederek, dini, ahlaki ve ilmi anlamda kendi kaynaklarımıza yöneldiğimizde bu makus talihin değişeceğini ileri sürerken, doğrudan sömürgeleşen topluluklar batıya karşı silahlı mücadeleyi/cihatçı yaklaşımları savundular. İslam dünyasının geri kalışını bir zihniyet problemi olarak görenler ise Kur’an ve Sünnet yanında geleneğin yeniden rasyonel süzgeçten geçirilmesini önerdiler.

2

3

İslam düşünce tarihinin erken döneminde oluşan düşünce biçimlerinin etkilerini, modern dönemin kendisine özgü siyasi, ekonomik ve dini şartlarından etkilenerek oluşan modern yapılarda görmek mümkün. Dersimiz İslam tarihi boyunca sosyal hayata dokunan dini/siyasi içerikli yapıların düşünce kalıplarını inşa eden üst akıllar ya da zihniyetler olarak gördüğü dini akımları ‘Gelenekçilik,’ ‘Islahatçılık,’ ve ‘Modernizm’ başlıkları altında inceleyecek.

Dersimizin Gelenekçi Dini Akımları ele aldığı bu birinci döneminde klasik dönem ehl-i hadis, ehl-i rey ayrımı ve bunların oluşturduğu gelenekçi tutumlar, Selefilik, Vahhabilik ve Haricilik gibi kavramlar, medrese gelenekçiliği ve tarikat gelenekçiliği ele alınacaktır.

4

Kazanımlarınız

İslam Tarihinde teşekkül eden ilk zihniyet ayrışmalarını öğreneceksiniz

Özellikle çağdaş dönemde farklı düşünme biçimlerinin oluşumuna etki eden dini, siyasi ve kültürel faktörler hakkında bilgi sahibi olacaksınız

Gelenekçi anlayışın genel özelliklerini bileceksiniz

Gelenekçi anlayışların Selefiyye gelenekçiliği, Medrese gelenekçiliği ve Tarikat gelenekçiliği şeklindeki üç farklı varyantı hakkında görüş sahibi olacaksınız

Her gelenek içerisinde boy veren dini/siyasi içerikli sosyal gruplar hakkında bilgi sahibi olacaksınız

Bu bağlamda Vehhabilik, Haricilik, el-Kaide, İşid, Taliban, Diyobendiye ve Nakşilik gibi sosyal yapıların dine ve hayata bakışları hakkında fikir sahibi olacaksınız

Çağdaş dini akımlar başlığı altında ele alınan ana görüşleri ve bu görüşler arasındaki farkları öğreneceksiniz

Çağdaş dini akımların öncü şahsiyetlerinin hayatları ve görüşleri hakkında bilgi sahibi olacaksınız

Ders Gün ve Saatleri

İslam Tarihinde Dini Akımlar: Gelenekçilik kursu 4 Kasım – 9 Aralık 2024 tarihleri arasındaki 6 hafta boyunca Pazartesi günleri New York saatiyle 3.00 pm – 5.00 pm (Berlin saatiyle 21:00-23:00) saatleri arasında yapılırlar. Haftalık Takvim başlığı altında yer alan detaylı kurs müfredatında ders takvimini görebilirsiniz. Yaz-kış saati uygulamalarından kaynaklanan değişikliklerde New York saati esas alınır. Yer yer dersi veren hocamızın bulunduğu saat dilimine ve uygunluğuna bağlı olarak ders saatlerinde değişiklik yapıldığında bu, takvimde ve Google Classroom duyurularında ilan edilir.

4 Kasım – 9 Aralık 2024

Pazartesi Günleri

New York saatiyle 3 pm - 5 pm

Yaşadığınız ülkenin saat dilimiyle belirtilen saat dilimleri arasındaki farkı bulmak için burayı tıklayabilir, ayrıca listeye kendi bulunduğunuz şehri de ekleyebilirsiniz.

Haftalık Takvim

1. HAFTA

4 Kasım 2024 Pazartesi (3.00pm-5.00pm EST)

  1. Gelenekçilik kavramsal Çerçeve  
  2. Tarihsel süreç: Kadîm dönem İslam Düşüncesinde ilk zihniyet ayrışmaları
    Hadis taraftarları
    Rey taraftarları
    Temel görüşleri

  3. Kurumsal yapıları bakımında İslami anlayışlara dair farklı bir tasnifleme
    Devlet İslamı
    Halk İslamı
    Tekke İslamı
    Genel özellikleri

  4. Dersin Çıktıları
    İslam tarihinin erken döneminde vücut bulan zihniyet ayrışmaları ve doğuş nedenlerini bilir,
    Erken dönem zihniyet ayrışmalarını ifade eden kavramları ayırt eder,
    Hadis ve rey taraftarlarının genel özelliklerini bilir.

2. ve 3. HAFTALAR

11 Kasım 2024 Pazartesi (3.00pm-5.00pm EST) ve 18 Kasım 2024 Pazartesi (3.00pm-5.00pm EST)

  1. Zihniyetleri bakımından İslam düşünce ekollerinin tasnifi:
    Tepkiselci – Kabilevî din anlayışlar
    Akılcı Hadarî din anlayışlar
    Gelenekçi- Muhafazakar din anlayışlar
    Politik/Karizmatik liderci din anlayışları

  2. Çağdaş dönem İslamî gelenekçi hareketler
    Suudî Selefilik – Vehhabilik
    Cihadî Selefilik – İŞİD
    Siyasi Selefilik
  3. Dersin Çıktıları
    Modern dönemde ortaya çıkan gelenekçi yapılar hakkında bilgi sahibi olur
    Modern dönemde ortaya çıkan gelenekçi selesi yapıların oluşumuna neden olan dini, siyasi ve ekonomik nedenleri bilir,
    Selefilik, Vehhabilik, Haricilik gibi kavramların içeriklerini bilir
    Selefi anlayışları ve özellikleri hakkında fikir sahibi olur.

4. ve 5. HAFTALAR

25 Kasım 2024 Pazartesi (3.00pm-5.00pm EST) / 2 Aralık 2024 Pazartesi (3.00pm-5.00pm EST)

  1. Medrese gelenekçiliği
    Diyobendiyye
    Taliban
    Taliban ve Selefilik karşılaştırması
    Tebliğ Cemaati
    Şiî Medrese geleneği

  2. Dersin çıktıları
    Selefi gelenekçilik ile Medrese gelenekçiliğini ayır edebilir,
    Medrese gelenekçiliğinin temel karakteristiğini bilir,
    Taliban hakkında bilgi sahibi olur,
    Sünni medrese geleneği ile Şiî mederse geleneğini birbirinden  ayıran özellikleri bilir. 

6. HAFTA

9 Aralık 2024 Pazartesi (3.00pm-5.00pm EST)

  1. Tarikat gelenekçiliği
  2. Tarihsel süreçte tarikatların oluşumu
  3. Tarikatların genel özellikleri
  4. Modern dönemde tarikatlar
    Barelviyye
    Nakşilik

  5. Dersin Çıktıları:
    Tarikat gelenekçiliği ile ilgili kavramsal çerçeveyi bilir
    Tarikatların oluşum sürecini anlatabilir
    Tarikatları genel özellikleri ve amaçları hakkında bilgi sahibi olurlar

Kayıt Ol

Kurs ücreti 80 dolardır. Kredi kartı, PayPal ve bulunduğunuz ülkeye göre banka kartıyla ödeme yapabilirsiniz.

İslam Tarihinde Dini Akımlar: Gelenekçilik

Kurs Ücreti

$80

(3 taksitle toplam $300)

Burs Başvurusunda Bulunmak için Tıklayın!

Ödeme imkanınız yoksa veya kısıtlıysa Respect Graduate School'un burs hizmetinden yararlanabilirsiniz. Sınırlı sayıdaki başvurunun kabulü bütçemizin yeterliliğine ölçüsünde ve heyetimizin kararıyla gerçekleşecektir.

Burs Vermek için Tıklayın!

Programımıza dünyanın çeşitli yerlerinden katılmak isteyen, fakat maddi anlamda ciddi sıkıntılar yaşayan kardeşlerimiz var. Bağışlarınızla destek olabilir ve özel notunuzla bağışınızın hangi amaç için kullanılacağını belirtebilirsiniz.

Öğretim Görevlisi

1990 yılında İlahiyat fakültesinden mezun oldu. Master ve doktorasını tamamladıktan sonra araştırma ve çalışmalarına devam etti. Doçentlik unvanı aldı. İslami düşünce hareketleri ve çağdaş dini akımlar üzerine çok sayıda makalesi bulunmaktadır.
Doç. Dr. Osman Tek

İletişime Geç

Programlarımız veya kayıtlar hakkında yardıma mı ihtiyacınız var? Bizimle iletişime geçin.

Respect Graduate School
Dünya standartlarında bir İslam Üniversitesini birlikte kurmak için
Şimdi Bağış Yapın!